Mebis E. Pigeon loft

" De ogentheorie in de duivensport" Mebis Eric

De laatste jaren hechten meer en meer liefhebbers belang aan de ogen van hun gevleugelde vrienden. Je zult ongetwijfeld deze rare ogen teurders al wel eens opgemerkt hebben op de ene of andere grote duivenverkoop. Ze staren soms minuten lang (meestal met een loep of vergroot glas) naar de ogen van de duiven. Wat zoeken ze in deze ogen?

De laatste jaren is er redelijk wat wetenschapelijk onderzoek verricht naar de oriëntatie zin van de duif. Zo weet men dat cellen, receptoren bevatten en ook door licht golven met elkaar kunnen communiceren en processen in werking zetten. Met name de functie van de pijnappelklier speelt daar een grote rol. De pijnappelklier die in directe verbinding staat met het oog, is het enige zachte weefsel waar magnetiet korrels in aangetoond zijn. Dit magnetiet is zeer gevoelig voor veranderingen in aardmagnetisme en wordt "gepolariseerd" door lichtgolven in het ultraviolette spectrum. Als dit goed gebeurd is dan kan de duif de kleinste spanningsverschillen in het aardmagnetisme waarnemen. Meerdere artikels van Steven Van Breemen verwijzen naar deze wetenschap en eigenlijk moet je het zien als een zonnekompas!

Het is ook bewezen dat de duif in haar vlucht zich de laatste 20 tal kilometers oriënteert op het zicht. Je zou het eigenlijk met een fotografisch geheugen kunnen vergelijken en zo doende vergelijk de duif het landschap vanuit de lucht met een in het geheugen opgeslagen foto. Vandaar dat de omgeving door de duif goed bekend moet zijn en hoe beter hij deze kent des te gemakkelijker de duif deze ook zal herkennen. Ik moet u dan ook niet vertellen dat de ogen ook hierin een rol spelen.

Met deze wil ook meegeven dat ik het duidelijk mag zijn dat de ogen sterk te lijden hebben tijdens een wedstrijdvlucht en wanneer deze niet van een goede kwaliteit is, de duif daar ook fysiek zal onder lijden. Stel U maar eens voor in volle zomer een 5 tal uren tegen de zon in te moeten kijken met een striemende wind in de ogen, want door de snelheid van de duif is deze wind onoverkomelijk. Doe de proef op de som en kijk maar eens een aantal minuten in de richting van de zon of ga maar eens op de motorfiets zitten zonder beschermbril. Daarbij is het ook bewezen dat de duif zich het laatste 20 tal kilometers oriënteert op het zicht.

Mijn ondervindingen naar de ogentheorie is dat het een belangrijke rol speelt om de kweekwaarde van een duif te bepalen. Nadat ik mij een 3 tal jaar terug ben beginnen te verdiepen in deze materie en toe te passen op mijn duiven (selectie), is het sterk bergop gegaan met de prestaties alsook het aantal gekweekte goeie vliegduiven is sterk gestegen. Daarbij mag ik niet ontkennen dat ik bij de selectie van kweekduiven alle belangrijke eigenschappen van een duif in acht neem: zoals goed bouw, evenwicht, vleugeltheorie, zachte pluimage, gezondheid,de keel enz…..Met een super oog in een wrak van een duif ga je niet veel potten breken en het omgekeerde moet ik tot mijn spijt ook vast stellen.

Fig. 1

Wat zoek ik allereerst in een duiven oog? Deze diend vooral vol levenslust te zijn helder en beweeglijk, de pupil speelt hierbij een voorname rol, deze dient snel te reageren op licht en donker. Het oog mag vooral niet nat zijn en moet vitaliteit uitstralen. Het is de bedoeling met deze illustratie in simpele begrijpbare mensen taal mijn kennis inzake de ogentheorie van de duivensport te verduidelijken. Het is niet dat ik deze theorie zelf uit gevonden heb, maar door het door de jaren heen toe te passen en aan de praktijk te toetsen dat ik tot de ondervinding gekomen ben dat vooral met het kweken van duiven betere resultaten behaalt worden met duiven die over een kweekers -oog beschikken. Vooraleerst wil ik starten met de opsomming van datgene wat de specifieke eigenschappen moeten zijn van zulk een kweekers -oog wil ik de verschillende onderdellen van het oog opsommen en aanduiden (zie fig1).

De Pulil

Een grote pupil zie ik persoonlijk niet graag, het wijst meestal op verval. Kweken uit duiven met een kleine pupil is niet slecht bekeken. Maar beweren dat alleen duiven met een kleine pupil goed zijn, daar geloof ik niet in. Verder moet de pupil snel reageren op licht en donker en moet ze steeds lichtje naar de bek gericht zijn. De Pupil zet uit of word groter in de duisternis, dit om toe te laten zoveel licht te laten binnenvallen, en het omgekeerde effect doet zich voor bij "licht".

In het boek "ogen in kleur" citeert John Lambrechts: velen beweren dat de pupil beweegbaar is. Ik ben hiervan (nog) niet overtuigd. Laat ons nu eens uitgaan van een andere basis en veronderstellen, dat het de verkenningscirker is die deze beweging regelt. Dan zouden wij het volgende verkrijgen: de verkenningscirkel, die tegen de pupil aanligt, is een weinig minder zwart dan de pupil zelf, hij zou het zijn die het oog beschermt tegen het felle zonlicht (zie inleiding).

Ik heb dit alles lang geleden zorgvuldig nagegaan en toen deed ik deze ervaring op: wanneer een duif in de verte kijkt, zet de verkenningscirker of de zogenaamde correlatiecirkel uit naar de punt van de bek en hij trekt zich samen als zij een punt van nabij bekijkt (het zogenaamde scheel kijken volgens sommige liefhebbers).

Mogelijk heeft de lezer reeds bemerkt, dat naarmate de dag vordert, het kijkgat (pupil) groter en de verkenningscirkel minder zichtbaar is. Hij is bijna onzichtbaar wanneer de duif recht in de zon kijkt. In dit laatste geval zal zij de pupil sluiten met haar verkenningscirker. De duif blijkt dan het gezicht te verscherpen en het oog te beschermen.

Bij een vogel die sprankelt van levenslust, zal de rand van de pupil en de iris aanhoudend trillen. Hoe sterker de oogspieren, hoe beter zij de bewegingen van de verkenningscirker regelen. (Fig 2)

Fig. 2

Verkenningcirkel of correlatiecirkel

Velen denken, dat sommige ogen geen verkenningscirkel vertonen. Wanneer echter nauwkeurig toegekeken wordt, bemerkt men een zeer dun cirkeltje, soms volledig, dat op enige afstand los van de pupil gelegen is. Tussen dit deeltje cirkel en de pupil heeft de correlatiecirkel een groen- of geelachtige kleur, alhoewel het zwart er meestal doorheen schijnt.

Ik zie het liefst, dat deze verkenningcirkel zo breed mogelijk is. Bovendien bezitten sommige cracks een donker gevulde verkenningscirkel en dit meestal tussen 6 en 9 uur, dit komt door het feit dat daar de streepjes nog dichter bij elkaar liggen en krijg je als het ware een donkere vlek in deze ring.

De verkenningscirkel kan uit verschillende kleuren bestaan en de kleur heeft mijn inziens niets te maken met de kwaliteit van de cirkel. Er zijn prachtige grijze en gele verkenningscirkels maar de meest voorkomende zijn de zwarte en juist daar zijn er vele misverstanden doordat de pupil ook zwart is denkt men soms dat de deze cirkel ontbreekt. Persoonlijk zie ik graag een brede verkenningscirkel, hoe breder hoe beter, en minimaal een donkere vlek tussen 6 en 9 uur. (Fig 3)

Fig. 3

Tekens van vliegwaarde in de verkenningscirkel

De vliegwaarde van de duif wordt hoofdzakelijk bepaald de tekens (streepjes) in de verkenningcirkel. Zoals reeds eerder aangehaald dient deze zo breed mogelijk te zijn en streepjes te bevatten. Streepjes in de circulaire richting duiden op een afstandsvlieger en die haaks streepjes op de pupil staan duiden op een snelheidsvlieger. Beneden in fig 4 en fig 5 wordt duidelijk wat hiermee bedoeld wordt.

Fig 4 Fig 5

De iris

De iris dient vooral uit een rijk gevulde kleur te bestaan, en er dienen de zogenaamde streepjes in terug te vinden zijn.

Alhoewel mijn inziens deze streepjes aanduidingen zijn van een bepaalde structuur van vlokjes. Voor de duidelijk zal ik me zo uitdrukken je kunt het vergelijken met rijstpap die men van bovenaf bekijkt en dikke vlokkerige structuur. Hoe fijner deze structuur, hoe vlakker het uitzicht bv. Pudding. De iris dient deze vlokkerige structuur te bevatten en bovendien een diep en helder van kleur te zijn, tussen de vlokkerige structuur zie ook graag zwart pigment naar voor komen. Hoe sterker dit zwart (donker) pigment zichtbaar is in de iris des te hoger de kweekwaarde voor de duif.

Opmerking: Maar hierbij dient opgepast te worden, want de duiven vertonen de ware structuur van de iris niet altijd vóór hun tweede levensjaar. De kleur van het oog wordt eveneens rijker (of méér gebonden) naargelang de duif uitgroeit.

Vandaar dat vele 'ogenkeurders' pas een duif juist kunnen beoordelen als zij twee jaar oud is en de oogtekens zich laten zien . Het is echter op dat ogenblik dat deze duif tot volle rijpheid gekomen is en bekwaam om datgene te volbrengen wat de eigenaar van haar verlangt.

Het bovenstaande betekent niet bepaald, dat zulke personen sommige toekomstige goede vliegers van minder dan twee jaar oud naar de soeppot zullen verwijzen. Dit gebeurt niet, omdat zij in het oog (buiten de nog niet verschenen streepjes) toch voldoende kwaliteiten opmerken die de duif van goede herkomst kenmerken.

Fig 6

De Vermeyeren cirkel

De vermeyeren cirkel is de cirkel helemaal aan de buitenrand van de iris, en deze is bij vele duiven aanwezig maar lang niet even duidelijk bij elke duif. Deze ring dient zich duidelijk zwart af te teken en is voldoende breed. Het duid op de gezondheid en vitaliteit van de duif bij een duif in forme is deze steeds sterk aanwezig. Mijn inziens is het uit den boze kweekduiven te bezitten waarvan deze cirkel ontbreekt of slecht gering aanwezig is.

Fig. 8 foto van uitstekend aanwezige vermeyeren cirkel.

Fig 7 Fig 8

Beoordelen van (kweekers) ogen

Tot slot nog enkele foto's om te bestuderen het zijn stuk voor stuk ogen die volgens HOFMANN selectiemethode de hoogste score haalden 50/50 50punten voor kweek en 50 punten voor reisduif. Vergelijk deze ogen met de duiven die in UW bezit zijn. Opmerking hierbij is dat de kleur van het oog hierbij niet van belang is. Succes ermee….

GOED SLECHT

50 / 50 35 / 25

Extra v. vliegwaarde / Extra v. kweekwaarde Goed v. vliegwaarde /Slecht v. kweekwaarde

-Zeer breedte verkennings cirkel met alle tekens -Normale breedte verkennings cirkel met matige tekens

-Verdikking verkennings cirkel van 4 uur tot 7uur -Verdikking verkennings cirkel van 3 uur tot 6uur

-Zeer korrelige iris met kweektekens -Vlake iris zonder kweektekens

50 / 50 35 / 25

Extra v. vliegwaarde / Extra v. kweekwaarde Matig v. vliegwaarde /Slecht v. kweekwaarde

-Zeer breedte verkennings cirkel met alle tekens -Normale breedte verkennings cirkel met matige tekens

-Verdikking verkennings cirkel van12 uur tot 12uur -Verdikking verkennings cirkel van 1 uur tot 8 uur

-Zeer korrelige iris met kweektekens -Vlake iris zonder kweektekens

50 / 50 35 / 25

Extra v. vliegwaarde / Extra v. kweekwaarde Matig v. vliegwaarde /Slecht v. kweekwaarde

-Zeer breedte verkennings cirkel met alle tekens -Kleine breedte verkennings cirkel met matige tekens

-Verdikking verkennings cirkel van4 uur tot 8uur -Verdikking verkennings cirkel van 3 uur tot 7 uur

-super korrelige iris met kweektekens -Vlake iris zonder kweektekens

Tot besluit nog dit, het is met deze uiteenzetting de bedoeling reeds bestaande theorieën uiteen te zetten die ik doorheen de jaren heb toegepast en dit met succes. Dit sluit natuurlijk niet uit dat ik rond bepaalde theorieën een eigen menig heb ontwikkeld. Daarbij besluit ik dat een brede verkenningscirkel en rijk gevulde iris in de aanwezigheid van de zogenaamde kweektekens alleen maar een toegevoegde waarde is voor een reisduif en zeker voor een kweekduif. Hoppend heb ik enkel non believers over de streep kunnen halen om deze theorie toe te passen op eigen hok.

Geschreven door Eric Mebis

De Tekst mag niet worden verveelvoudigd zonder schriftelijke toestemming van de auteur.